Psikologlar Sosyal Medyada Ne Paylaşabilir, Ne Paylaşamaz?

Geçen ay bir klinik psikolog aradı. Yıllardır alanında çalışıyor, danışanlarından sürekli olumlu geri dönüşler alıyor. Ama yeni danışan bulmakta zorlanıyor. "Instagram'da paylaşım yapmak istiyorum ama neyi paylaşabilirim, neyi paylaşamam bilmiyorum" dedi. "Bir meslektaşım ceza aldı diye duydum, korkuyorum."

Bu korkuyu çok duyuyorum. Ve haklı bir korku — çünkü Türkiye'de sağlık profesyonellerinin sosyal medya kullanımı ciddi yasal düzenlemelerle çevrelenmiş durumda. Ama bu düzenlemeleri anlamak, sessiz kalmak için değil — doğru ve güvenli şekilde görünür olmak için gerekli.

Bu yazıda, bir psikolog olarak sosyal medyada neleri yapabileceğinizi, nelerin yasak olduğunu ve "bilgilendirme" ile "reklam" arasındaki ince çizgiyi somut örneklerle anlatıyorum.

Güncelleme — Nisan 2026: 12 Kasım 2025'te yürürlüğe giren yeni Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Yönetmeliği, bu yazıda anlatılan çerçeveyi köklü biçimde sıkılaştırdı. 12 Şubat 2026'da Anayasa Mahkemesi'nin esastan red kararı yönetmeliği kalıcı yaptı. Bu yazıya 4 yeni bölüm eklendi: PDR vs Klinik Psikolog vs Psikolog unvan sınırları, Çocuk Gelişimi Uzmanı ve TCK 1219 riski, güncel ceza vakaları (8.5M TL örnek), AI içerik + KVKK Kasım 2025 rehberi. Tüm sağlık branşları için ortak çerçeveyi gösteren 12 maddelik mevzuat checklist'i yazımıza da bakmanızı öneririm.

Temel Kural: Bilgilendirme Serbest, Reklam Yasak

Sağlık Bakanlığı'nın 2023 tarihli "Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik"i, tüm sağlık meslek mensuplarını kapsıyor — psikologlar dahil. Ve sosyal medyayı ilk kez açıkça düzenleme altına alıyor.

Yönetmeliğin özü şu: Bilgilendirme yapabilirsiniz, reklam yapamazsınız.

Kulağa basit geliyor. Ama pratikte bu iki kavramın sınırı belirsizleşebiliyor. Bir psikologun "kaygıyı anlamak" başlıklı bir Instagram carousel'i paylaşması bilgilendirme. Ama her slide'ın sonunda "randevu için DM" yazıyorsa — bu reklama dönüşür.

Fark, niyette ve yönlendirmede gizli.

Güvenle Paylaşabileceğiniz 7 İçerik Türü

Mevzuatı inceledikten sonra şunu söyleyebilirim: bir psikologun sosyal medyada üretebileceği değerli ve güvenli içerik alanı düşünüldüğünden çok daha geniş.

1. Eğitici içerikler. "Kaygı nedir?", "Bağlanma stilleri nasıl çalışır?", "Stres yönetiminde 4 adım" gibi genel psikoloji bilgisi. Bu, bilgilendirmenin en güvenli alanı. Önemli olan: bireysel tanı yerine genel bilgi sunmak.

2. Bilimsel araştırma özetleri. Yayımlanmış çalışmaların popülerleştirilmesi. "X Üniversitesi'nin araştırmasına göre..." formatı hem güvenilirlik kazandırır hem bilgilendirme kapsamında kalır.

3. Farkındalık içerikleri. Dünya Ruh Sağlığı Günü, Alzheimer Farkındalık Haftası gibi özel günlere bağlı içerikler. Hem zamanlama açısından görünürlük sağlar hem mevzuat açısından güvenlidir.

4. Kitap önerileri ve yorumları. Okuma listeleri, kitap incelemeleri, podcast önerileri. Bu, uzmanlık sinyali verir ama reklam riski taşımaz.

5. Genel öz-bakım önerileri. "Uyku hijyeni için 5 ipucu", "Nefes egzersizi tekniği" gibi herkesin uygulayabileceği, bireysel terapi yerine geçmeyen psikoeğitim materyalleri.

6. Mesleki gelişim paylaşımları. Kongre katılımları, eğitim sertifikaları, workshop'lar. Bunlar dolaylı olarak yetkinlik sinyali verir — ama "en iyi", "tek" gibi abartılı ifadeler olmadan.

7. Kişisel tanıtım bilgileri. Ad, soyad, unvan (yasal olarak hak kazanılan), uzmanlık alanı, çalışma adresi, iletişim bilgileri, çalışma saatleri. Bu, tabelanın dijital karşılığıdır ve serbesttir.

Kritik şart: Her içerikte "Bilgilendirme amaçlıdır, profesyonel yardımın yerini almaz" ibaresi bulunmalı.

Kesinlikle Paylaşmamanız Gereken 8 Şey

Burada hata yapmanın maliyeti yüksek. Sağlık Bakanlığı İl Sağlık Müdürlükleri sosyal medya hesaplarını aktif olarak tarıyor. 2024-2025 döneminde denetimlerin belirgin şekilde artırıldığı biliniyor.

1. Garanti ifadeleri. "Bu yöntemle kesinlikle iyileşirsiniz", "%100 etkili", "3 seansta çözüm" — bunların hiçbiri kullanılamaz. Psikolojik süreçler bireyseldir ve kesin sonuç vaadi hem etik hem yasal ihlaldir.

2. Danışan bilgileri — hiçbir koşulda. Anonimleştirilmiş bile olsa vaka paylaşımı risklidir. Danışan fotoğrafı, video, yorum, teşekkür mesajı, referans mektubu — bunların hiçbiri paylaşılamaz. KVKK sağlık verilerini "özel nitelikli kişisel veri" olarak sınıflandırıyor.

3. Before/After anlatımları. "Danışanım geldiğinde şöyleydi, şimdi böyle" — psikolojik tedavi için bile bu format yasak. Değişimi ima etmek bile sorun yaratabilir.

4. Fiyat ve kampanya. Seans ücreti, "ilk seans ücretsiz", paket fiyatı, indirim — bunların hiçbiri sosyal medyada yer alamaz. "Fiyat bilgisi için DM" bile reklam sayılır.

5. Karşılaştırma. "En iyi psikolog", "bölgenin tek uzmanı", "X yaklaşım Y'den daha etkilidir" — diğer meslektaşlarla veya yöntemlerle karşılaştırma yasak.

6. Tanı koyma. "Bu belirtileri yaşıyorsanız depresyonunuz var demektir" — sosyal medyada bireysel tanı veya tedavi önerisi yapılamaz. "Kendinizi test edin" formatındaki tanısal anketler de riskli.

7. Ünlü/influencer iş birliği. Sağlık hizmetlerinin sosyal medya fenomenleri aracılığıyla tanıtılması yasak.

8. "Psikoterapi" kelimesi (sertifikasız). Sağlık Bakanlığı psikoterapi sertifikanız yoksa bu terimi kullanmayın. Güvenli alternatif: "psikolojik destek görüşmesi."

"Psikoterapi" mi, "Psikolojik Destek" mi?

Bu ayrım, sosyal medya içeriklerinde en çok sorun yaratan konulardan biri. Kısaca:

Pratikte birçok klinik psikolog, aldıkları eğitimin zaten psikoterapi eğitimi olduğunu savunuyor — ve haklı olabilirler. Ama yasal risk mevcut olduğu sürece, sosyal medyada güvenli terminolojiyi tercih etmek stratejik bir karar.

Örtük Reklam: Görünmeyen Tehlike

En tehlikeli alan burası — çünkü çoğu psikolog farkında olmadan örtük reklam yapıyor.

Şu durumlar örtük reklam olarak değerlendirilebilir:

• "Kaygıyı anlamak" başlıklı eğitim içeriğinin her bölümünde kendi kliniğine yönlendirme yapmak
• "Ücretsiz webinar"ı aslında ücretli hizmete yönlendirme hunisi olarak kullanmak
• "Bana gelen danışanlarımın çoğu şunu yaşıyor..." ile dolaylı sonuç garantisi vermek
• "20 yıldır binlerce danışana yardım ettim" ile dolaylı üstünlük iddiası kurmak

Sağlık Bakanlığı ve Reklam Kurulu şu 3 soruyu soruyor:

1. Bu içerik bilgilendirme mi yoksa hasta/danışan çekme amacı mı güdüyor?
2. Belirli bir hizmet veya kişiye yönlendirme var mı?
3. Ticari bir faaliyet ima ediliyor mu?

Bu soruların üçüne de "hayır" diyemiyorsanız, içeriğiniz reklam riskindedir.

Yaşam Koçu Karmaşası

Türkiye'de düzenlenmemiş bir alan olarak yaşam koçluğu, psikologlar için hem rekabet hem hukuki sorun yaratıyor. Yaşam koçları reklam yasağına tabi değil — "3 seansta hayatınız değişir" diyebiliyorlar. Psikologlar ise aynı şeyi söyleyemiyor.

Bu haksız rekabet gibi görünebilir. Ama şunu da bilin: TPD ve meslek örgütleri, yetkisiz psikolojik hizmet sunan koçlar hakkında suç duyurularında bulunuyor. "Zihinsel sağlık koçu", "mental wellness koçu" gibi unvanlarla depresyon, anksiyete konularında hizmet veren koçlar yetkisiz sağlık hizmeti sunumu suçu işliyor.

Psikolog olarak sizin avantajınız bu: yasal yetkinliğiniz var. Doğru kullandığınızda bu, güven sinyalinin en güçlü biçimidir.

PDR vs Klinik Psikolog vs Psikolog — Unvan Sınırları (2026 Güncel)

Kasım 2025 yönetmeliği, mesleki unvan kullanımını çok daha sıkı tanımladı. Sahada ciddi karışıklık yaratan üç unvan var: Psikolog, Klinik Psikolog, Psikolojik Danışman (PDR). Hepsi farklı eğitim programlarından geliyor, hepsi farklı yetki sınırına sahip.

Psikolog (lisans): Üniversitelerin Psikoloji bölümü mezunu. "Psikolog" unvanını yasal olarak kullanır. Psikolojik değerlendirme yapabilir; ancak "psikoterapi" yapabilmesi için ek formal sertifika eğitimi (TPD onaylı, en az 2 yıl) gerekir.

Klinik Psikolog: Psikoloji yüksek lisans/doktora derecesine sahip psikolog. "Klinik psikolog" unvanı formal şart taşıyor — sadece bu eğitime sahip kişiler kullanabilir. "Klinik nöropsikolog", "uzman psikolog" gibi türevler için ek belge zorunlu.

Psikolojik Danışman (PDR mezunu): Üniversitelerin Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık bölümü mezunu. "Psikolog" unvanını kullanamaz. "Terapi", "psikoterapi" terimlerini de kullanamaz. Doğru kullanım: "Psikolojik danışman", "psikolojik destek görüşmesi", "danışmanlık", "rehberlik".

| Eğitim | Yasal Unvan | Kullanabileceği Hizmet Dili | | Psikoloji lisansı | Psikolog | "Psikolojik değerlendirme", "danışmanlık" | | Psikoloji yüksek lisans/doktora | Klinik Psikolog | "Psikolojik değerlendirme", "danışmanlık" | | Klinik Psikolog + Sertifika | Klinik Psikolog | + "Psikoterapi" (TPD onaylı sertifika ile) | | PDR lisansı | Psikolojik Danışman | "Psikolojik destek görüşmesi", "danışmanlık" | | Sosyal Hizmet | Sosyal Hizmet Uzmanı | "Sosyal danışmanlık" | | Çocuk Gelişimi | Çocuk Gelişimi Uzmanı | "Çocuk gelişimi destek görüşmesi" |

Web sitenizde unvanı yanlış kullanmak, denetimde ilk yakalanan ihlaldir. Bir PDR mezununun kartvizitinde "Psikolog" yazması TCK madde 1219 kapsamında ruhsatsız sağlık hizmeti sunumu suçunu oluşturabilir.

Çocuk Gelişimi Uzmanı ve TCK 1219 Riski

Çocuk Gelişimi bölümü mezunları, çocuk gelişimi alanında değerlendirme ve destek hizmetleri sunabilir. Ancak psikolog ruhsatları yok ve "terapi" yapamazlar. Sahada bu sınır sıklıkla ihlal ediliyor — özellikle "oyun terapisi", "çocuk terapisi" başlıklı hizmetlerde.

TCK madde 1219, ruhsat olmaksızın tababet (tıp/sağlık hizmeti) icra etmeyi suç olarak tanımlıyor. Çocuk Gelişimi mezunu birinin "Çocuk Terapisi" başlığı altında klinik hizmet sunması bu kapsamda değerlendirilebilir — yaptırım 2-5 yıl hapis cezası.

Doğru dil: "Çocuk gelişimi destek görüşmesi", "gelişim değerlendirmesi", "ebeveyn rehberlik görüşmesi". Web sitenizde "terapi" kelimesi geçiyorsa ve Çocuk Gelişimi mezunuysanız — acil revize.

Cezalar: Hafife Almayın (2024-2026 Güncel Aralık)

Sağlık Bakanlığı yönetmeliği, İl Sağlık Müdürlükleri ve Reklam Kurulu aracılığıyla uygulanıyor. Yaptırımlar:

• İdari para cezası: 2024-2026 döneminde 86.000 TL ile 32.000.000 TL arasında ceza kesildi. Her yıl yeniden değerleme oranıyla artıyor.
• Faaliyet durdurma: Tekrarlayan ihlallerde geçici veya kalıcı
• Ruhsat iptali: En ağır yaptırım
• Cezai işlem: Sahte unvan veya ruhsatsız hizmet sunumunda TCK madde 1219 kapsamında 2-5 yıl hapis cezası

Somut örnek: 2024'te bir estetik cerraha öncesi-sonrası, sponsorlu reklam ve hasta yorumu nedeniyle Reklam Kurulu 8.5 milyon TL ceza kesti. Aynı dönemde bir diyetisyen 2.8 milyon, bir fizyoterapist 467 bin TL ceza aldı. Psikolog camiasında da 2025 boyunca uyarı ve para cezası vakaları arttı.

2024-2026 döneminde Instagram ve TikTok, en çok denetlenen platformlar oldu. Sosyal medya paylaşımları delil olarak kullanılabiliyor.

AI İçerik ve KVKK Kasım 2025 Rehberi

12 Kasım 2025 yönetmeliğinin paralelinde, KVKK da Kasım 2025'te yapay zekâ ile üretilen sağlık içeriği için bir rehber yayımladı. İki düzenleme birlikte okunmalı.

Kural 1 — AI içerik tanımlama zorunluluğu. Yapay zekâ ile üretilen görsel veya metin (sağlık temalı), açıkça "AI ile üretilmiştir" notuyla işaretlenmeli. Instagram carousel'inde kullandığınız MidJourney görseli, ChatGPT ile yazdığınız blog metni — hepsi tanımlanmalı.

Kural 2 — Danışan verisi AI'a verilemez. Danışanın notlarını, oturum kayıtlarını, e-posta yazışmalarını AI servisine (ChatGPT, Claude, Gemini) yüklemek özel nitelikli kişisel veri ihlali. KVKK Kasım 2025 rehberi bu noktada çok net: cloud-based AI servislerine sağlık verisi gitmemeli.

Kural 3 — Sentetik vaka görselleri. "AI ile oluşturulmuş tipik bir kaygı bozukluğu hastası" gibi sentetik görseller bile, gerçek vaka olarak algılanabilirse yasak kapsamına girer. Kullanırken hem AI etiketi hem "temsili görsel" notu zorunlu.

Peki Nasıl Görünür Olacaksınız?

İşte asıl soru bu. Mevzuat ne yapamazsınız söylüyor — ama yapabilecekleriniz çok daha geniş.

Psikolog olarak sosyal medyada güvenle görünür olmanın yolu:

Eğitim verin, satış yapmayın. İnsanlara bir şey öğretin. Kaygıyı anlatın, stres yönetimini açıklayın, araştırma bulgularını paylaşın. Değer verin — ve bu değer üzerinden güven inşa edin.

Hikaye anlatın, ama danışan hikayesi değil. Gerçek danışanları değil, genel senaryoları veya kendi gözlemlerinizi kullanın. "Klinikte sıkça gördüğüm bir durum var..." cümlesi, danışan ismi vermeden deneyim sinyali verir.

Tutarlı olun, aşırı olmayın. Haftada 2-3 paylaşım yeterli. Her gün paylaşıp sessizleşmekten çok daha etkili.

Unvanınızı doğru kullanın, gerisini işiniz göstersin. Profilinizde yasal unvanınız olsun. "En iyi" demeyin — bunu okuyucu kendi karar versin.

Dijital görünürlük, mevzuatın etrafından dolanmak değil — mevzuatı anlayarak, onun içinde en güçlü versiyonunuzu inşa etmektir.

Bu yazı sosyal medya ve unvan çerçevesini özetliyor. Web sitesi tarafındaki tüm sağlık branşları için ortak denetim noktalarını detaylı görmek istiyorsanız: 12 maddelik mevzuat checklist'i.

Ömer Faruk Gürler — Dijital Pazarlama Uzmanı & Sistem Mimarı